Nasze urządzenia laserowe to jedne z najpotężniejszych narzędzi na rynku, zdolne do zrewolucjonizowania procesu produkcji za pomocą precyzyjnego spawania metalu. Jeśli jesteś posiadaczem jednego z naszych systemów, lub rozważasz jego zakup, warto zapoznać się z naszym przewodnikiem, abyś mógł w pełni i bezpiecznie wykorzystać ich potencjał.

Zrozumieć potęgę światła

Zanim przejdziemy do omówienia konkretnych zagrożeń, warto przypomnieć, z czym tak naprawdę mamy do czynienia. Termin LASER dotyczy wzmacniania światła poprzez wymuszoną emisję promieniowania. W przeciwieństwie do zwykłej żarówki, która rozprasza światło we wszystkich kierunkach, nasze urządzenia generują wiązkę spójną, monochromatyczną i poruszającą się ściśle w jednym kierunku. Dzięki temu działa ona jak potężny „koncentrat światła”. Na ludzkiej siatkówce skupia się on niczym promienie słoneczne w soczewce lupy, tylko ze znacznie większą siłą.

Dostarczane przez nas urządzenia przemysłowe należą do klasy 4, czyli najwyższej z możliwych grup ryzyka. Oznacza to, że dysponują one tak potężną mocą, iż nie tylko bezpośrednie spojrzenie w wiązkę, ale nawet jej rozproszone odbicia mogą stanowić krytyczne zagrożenie dla oczu. Ponadto lasery tej klasy mogą wywołać pożar, a proces spawania doprowadza do generowania toksycznych oparów. Ze względu na to praca z naszymi spawarkami wymaga bezwzględnego stosowania wszystkich możliwych procedur bezpieczeństwa, okularów ochronnych oraz osłon.

Jakie są najczęstsze błędy operatorów?

Pewne stwierdzenia, bezmyślnie wypowiedziane, niosą za sobą ogromne ryzyko i konsekwencje. Oto kilka z nich:

• „To tylko odbicie” – obrabiany metal działa jak lustro, a odbita wiązka (nawet od matowych powierzchni) nadal zachowuje niszczącą moc i może trwale uszkodzić wzrok
• „Dym to para” – w rzeczywistości to bardzo niebezpieczna, toksyczna mieszanka ultradrobnych cząstek i metali 
• „To tylko chwila bez okularów” – ponieważ wiązka jest niewidzialna, uszkodzenie siatkówki następuje bez bólu, znacznie szybciej niż mrugnięcie oka

Bezpieczeństwo operatora

Kluczowa dla ochrony oczu jest prawidłowa pozycja przy pracy: podczas spawania należy przyłożyć twarz do binokularu na tyle blisko aby pomiędzy gumkami zabezpieczającymi a skórą nie było żadnego prześwitu. Takie przyłożenie oznacza zlikwidowanie obszaru, przez który odbite światło laserowe mogłoby dostać się bezpośrednio do oka, stwarzając ryzyko uszkodzenia siatkówki.

Ponadto rekomendujemy zamontowanie tarczy antylaserowej, która stanowi doskonałą dodatkową ochronę. Skutecznie zatrzymuje ona promieniowanie rozproszone, punktowe odbicia wiązki od obrabianego detalu oraz chroni przed wyrzucanymi mikro metalami i plazmą.

Opary i dym – niewidzialne zagrożenie

Wielu operatorów mylnie zakłada, że dym unoszący się podczas obróbki to tylko niegroźna para. W rzeczywistości jest to mieszanka ultradrobnych cząstek, metali ciężkich i toksycznych gazów, która jest bardziej niebezpieczna dla płuc niż dym papierosowy. Te mikroskopijne zanieczyszczenia wnikają głęboko do pęcherzyków płucnych, a najdrobniejsze z nich mogą unosić się w powietrzu od kilku godzin do nawet kilkunastu dni.

Jeśli odciąg oparów nie jest włączony, każdy pracownik w Twojej hali staje się „żywym filtrem”. Dlatego bezwzględną zasadą pracy z naszymi urządzeniami jest zawsze włączony dedykowany ekstraktor z oryginalnymi filtrami, którego ssawka znajduje się zaledwie 5-10 cm od miejsca pracy. Co ważne, system ten chroni nie tylko zdrowie ludzi, ale również zapobiega niszczeniu optyki samego lasera i obniżeniu jakości spawania.

Okulary i parawany bezpieczeństwa

Podstawą pracy z naszymi urządzeniami są certyfikowane okulary ochronne, które osłaniają siatkówkę przed promieniowaniem. Zalecane są dla każdego, kto przebywa w bezpośrednim otoczeniu lasera. Okulary muszą być precyzyjnie dobrane do długości fali lasera (1064 nm lub 1070 nm) i posiadać odpowiednią gęstość optyczną OD 6+ oraz certyfikaty. Co ważne, okulary, tak samo jak binokular, powinny ściśle przylegać do twarzy. Należy także pamiętać że ich powierzchnia nie może być porysowana lub uszkodzona. 

Wszystkie modele spełniające normy są dostępne w naszym asortymencie – sprzedaż na terenie Polski prowadzi firma Sumaris za pośrednictwem platformy iShop. Jeśli interesuje Cię zakup na terenie Europy, Azji bądź Ameryki – w zakładce Kontakt możesz zapoznać się z listą naszych zagranicznych dystrybutorów.

Poza okularami ochronnymi, bardzo istotne są także parawany bezpieczeństwa, które w dużej mierze chronią pozostałych pracowników przebywających na hali. Zatrzymują one promieniowanie rozproszone oraz odbicia wiązki, fizycznie wyznaczając bezpieczną strefę wokół pracującego urządzenia. Warto jednak podkreślić, że sam parawan nie jest w pełni wystarczalny – niewidoczna na pierwszy rzut oka wiązka może odbić się od posadzki, sufitu czy drobnych narzędzi, omijając osłony, dlatego należy pamiętać, że zawsze powinny one być uzupełnione okularami.

Procedury bezpiecznej pracy z Laserem

Przed uruchomieniem lasera:

• Sprawdź okulary: Upewnij się, że są czyste i nieporysowane.
• Uruchom ekstraktor: Włącz odciąg i ustaw ssawkę blisko obrabianego detalu.
• Zabezpiecz strefę pracy: Zamocuj tarcze oraz ustaw parawany i upewnij się, że w pobliżu nie ma osób postronnych bez okularów ochronnych.
• Skontroluj sprzęt i detal: Sprawdź moc, ognisko oraz stabilność obrabianego elementu

Po zakończeniu pracy:

• Wyłącz zasilanie: Bezpiecznie wyłącz laser oraz odciąg.
• Zadbaj o okulary: Odstaw je w bezpieczne miejsce; nigdy nie pozostawiaj ich zabrudzonych.
• Posprzątaj stanowisko: Dokładnie usuń pył, spalone resztki i fragmenty metalu.
• Zgłoś usterki: Poinformuj o każdej nieprawidłowości, takiej jak dziwny zapach, dym czy niestabilność optyki.

Podsumowanie

Jako producenci wiemy, że najwięcej wypadków wynika z rutyny i powielania niebezpiecznych mitów. Należy ostatecznie zapomnieć o przekonaniach, że dym z lasera to tylko niegroźna para, odbicia mają małą moc, a samo postawienie parawanu załatwia sprawę bezpieczeństwa. Prawdziwa ochrona to system, w którym każdy element ma swoje konkretne zadanie i dopiero połączenie wszystkich elementów razem gwarantuje, że praca z laserem klasy 4 będzie bezpieczna.